გიორგი II
1511–1513
წარმოშობა და ოჯახი
გიორგი დაიბადა 1469 წელს. იგი იყო კახეთის პირველი მეფის, ალექსანდრე I-ისა და დედოფალ ანას ძე. ბაგრატიონთა დინასტიის ამ წარმომადგენელს ჰყავდა მეუღლეები და შვილები, რომელთა შორის მმართველობის თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანი ფიგურაა მისი მემკვიდრე — მომავალი კახეთის მეფე ლევანი.
ტახტზე ასვლა და მამის მკვლელობა
გიორგის გზა ტახტისკენ მძიმე დანაშაულს უკავშირდება. ჯერ კიდევ გამეფებამდე მას დაძაბული ურთიერთობა ჰქონდა მამასთან, ალექსანდრე I-თან და უმცროს ძმასთან, დიმიტრისთან, რადგან მათ მეტოქედ აღიქვამდა. გიორგი კატეგორიულად არ იზიარებდა მამის პოლიტიკას, რომელიც ქართლის სამეფოსთან მშვიდობიან ურთიერთობასა და თანაცხოვრებას ითვალისწინებდა. 1511 წელს გიორგი თავს დაესხა საფურცლიის ჭალაში მყოფ მამას და ძმას. ამ თავდასხმის დროს მან მოკლა მეფე ალექსანდრე, ხოლო ძმას — დიმიტრის თვალები დასთხარა და ოჯახითურთ კახეთიდან გააძევა. სწორედ ამ სისასტიკისა და ჩადენილი ბოროტმოქმედების გამო ეწოდა მას ისტორიაში „ავ-გიორგი“.
ომები და მნიშვნელოვანი ბრძოლები
ტახტის ხელში ჩაგდების შემდეგ, გიორგი II-მ აქტიური და აგრესიული საგარეო პოლიტიკა აირჩია მეზობელი ქართლის წინააღმდეგ. იგი სისტემატურად არბევდა და აოხრებდა ქართლის ტერიტორიებს. ამ აგრესიის შესაჩერებლად ბრძოლა ითავა ქართლის მეფე დავით X-ის ძმამ, ბაგრატ ბატონიშვილმა. 1512 წელს გიორგი II-მ დიდი ჯარით ალყა შემოარტყა ბაგრატის რეზიდენციას — ქსნის (მტვერის) ციხეს. სამთვიანი უშედეგო ალყის შემდეგ, კახეთის მეფე იძულებული გახდა უკან გაბრუნებულიყო, თუმცა ქართლის რბევა არ შეუწყვეტია.
ტერიტორიული ცვლილებები
მიუხედავად მუდმივი ლაშქრობებისა და სამხედრო აქტივობისა, გიორგი II-ის მმართველობის პერიოდში კახეთის სამეფოს გეოგრაფიული საზღვრები არსებითად არ შეცვლილა. მისი ძირითადი ძალისხმევა მიმართული იყო არა ახალი ტერიტორიების შემოერთებაზე, არამედ არსებული სამეფოს შენარჩუნებასა და ქართლზე მუდმივი ზეწოლის შენარჩუნებაზე.
გარდაცვალება და მემკვიდრეობა
გიორგი II-ის მმართველობა ხანმოკლე აღმოჩნდა. 1513 წელს, ქართლში მორიგი დარბევისა და ლაშქრობიდან დაბრუნებისას, იგი ბაგრატ ბატონიშვილის მახეში გაება. ბაგრატმა კახეთის მეფე შეიპყრო და მუხრანის ციხეში გამოკეტა. ტყვეობაში მყოფი გიორგი II მალევე გარდაიცვალა (არსებობს ვერსია მისი მკვლელობის შესახებაც). მისი გარდაცვალების შემდეგ, გარკვეული პერიოდის განმავლობაში, კახეთის სამეფო ქართლის მეფეებმა დაიკავეს, სანამ მოგვიანებით ტახტზე მისი მცირეწლოვანი ძე, ლევანი არ ავიდა.
მნიშვნელოვანი თარიღები
1511 — ალექსანდრე I-ის მკვლელობა, დიმიტრის დასიცხრება და გიორგი II-ის (ავ-გიორგის) ასვლა კახეთის სამეფო ტახტზე. 1512 — გიორგი II-ის მიერ ქსნის ციხის სამთვიანი ალყა და უშედეგო ლაშქრობა ქართლში. 1513 — გიორგი II-ის შეპყრობა ბაგრატ ბატონიშვილის მიერ და მისი გარდაცვალება მუხრანის ციხეში.
მნიშვნელოვანი პიროვნებები
ალექსანდრე I — კახეთის მეფე, გიორგი II-ის მამა, რომელიც საკუთარმა შვილმა მოკლა. დიმიტრი ბატონიშვილი — გიორგი II-ის უმცროსი ძმა, რომელსაც მან ტახტის გამო თვალები დასთხარა. ბაგრატ ბატონიშვილი — ქართლის მეფის ძმა, რომელმაც დაამარცხა, შეიპყრო და ტყვეობაში ჩაიგდო ავ-გიორგი. ლევანი — გიორგი II-ის ძე და მემკვიდრე კახეთის სამეფო ტახტზე.
წყაროები
წყარო მალე დაემატება.