გიორგი VII
XVIII ს. I ნახევარი
წარმოშობა და ოჯახი
მამუკა I ალექსანდრე IV-ის შვილიშვილი და გიორგი VI-ის ვაჟი იყო. მისი ძმა იყო იმერეთის მეფე ალექსანდრე V, ხოლო მეორე ძმა — გიორგი VII, რომელიც 1741 წელს მცირე ხნით იმერეთის მეფე გახდა. მამუკა იმერეთის ბაგრატიონთა სამეფო სახლის წარმომადგენელი იყო. მისი პოლიტიკური აღზევება დაკავშირებული იყო იმერეთის სამეფო ოჯახში მიმდინარეტახტისათვის ბრძოლასთან და იმდროინდელი ძლიერი ფეოდალების ინტერესებთან.
ტახტზე ასვლა
1746 წელს იმერეთის სამეფოში ალექსანდრე V-ის წინააღმდეგ ძლიერი ოპოზიცია ჩამოყალიბდა. ამ დაპირისპირების შედეგად მამუკა მეფედ დასვეს და ალექსანდრე V ტახტიდან გადააყენეს. მამუკას გამეფება იმერეთის სამეფოში არსებული პოლიტიკური არასტაბილურობის კიდევ ერთი გამოვლინება იყო. სამეფო ხელისუფლება ძლიერ იყო დამოკიდებული მსხვილი ფეოდალების მხარდაჭერაზე, ხოლო ტახტისათვის ბრძოლაში მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა ოსმალეთის იმპერიის პოზიციაც.
მეფობა
მამუკა I-ის მეფობის შესახებ წყაროებში შედარებით მცირე რაოდენობის ცნობებია შემონახული. მისი ხელისუფლების მთავარი პრობლემა იყო ალექსანდრე V-ის წინააღმდეგობა, რომელიც ტახტის დაბრუნებას ცდილობდა. ამ პერიოდში იმერეთის პოლიტიკური ცხოვრება კვლავ დაყოფილი იყო სხვადასხვა დაჯგუფებად. ერთი მხრივ, მეფის მხარდამჭერი ფეოდალები მოქმედებდნენ, მეორე მხრივ კი ალექსანდრე V-ის მომხრეები ცდილობდნენ ყოფილი მეფის დაბრუნებას. მამუკამ ვერ შეძლო თავისი ხელისუფლების ხანგრძლივად განმტკიცება. მისი მეფობის ბედი დიდწილად დამოკიდებული აღმოჩნდა როგორც იმერეთის გავლენიანი ფეოდალების პოზიციებზე, ისე ოსმალეთის პოლიტიკაზე.
საგარეო პოლიტიკა
მამუკა I-ის მეფობის დროს ოსმალეთის იმპერია კვლავ მნიშვნელოვან გავლენას ახდენდა იმერეთის სამეფოს პოლიტიკურ ცხოვრებაზე.ალექსანდრე V-ის ტახტიდან ჩამოგდების შემდეგ მისი დაბრუნების საკითხშიც სწორედ ოსმალეთის ჩარევა აღმოჩნდა გადამწყვეტი. 1749 წელს ალექსანდრე V ოსმალეთის დახმარებით იმერეთში დაბრუნდა და მამუკა I ტახტიდან გადააყენა.
ტახტის დაკარგვა
1749 წელს ალექსანდრე V-მ ოსმალეთის დახმარებით იმერეთის ტახტი დაიბრუნა. ამით მამუკა I-ის მეფობა დასრულდა. ალექსანდრე V-ის დაბრუნებამ კიდევ ერთხელ აჩვენა, რომ XVIII საუკუნის იმერეთში მეფის ტახტის შენარჩუნება მხოლოდ სამეფო დინასტიური უფლებებით არ იყო შესაძლებელი. მმართველის ძალაუფლებაზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენდნენ ძლიერი ფეოდალები და ოსმალეთის იმპერია.
ტერიტორიული მდგომარეობა
მამუკა I-ის ხანმოკლე მეფობის პერიოდში იმერეთის სამეფოს ტერიტორიული გაფართოების შესახებ სანდო ცნობები არ არსებობს. მისი მმართველობის მთავარი საკითხი ქვეყნის ტერიტორიული ზრდა კი არა, სამეფო ხელისუფლების შენარჩუნება და ტახტისათვის ბრძოლა იყო.
სახელმწიფოებრივი საქმიანობა
მამუკა I-ის მეფობა ძალიან ხანმოკლე აღმოჩნდა იმისთვის, რომ მის სახელთან დაკავშირებული მნიშვნელოვანი ადმინისტრაციული ან სახელმწიფოებრივი რეფორმები გამოვყოთ. მისი პოლიტიკური საქმიანობის ძირითადი ნაწილი დაკავშირებული იყო იმერეთის სამეფო ტახტის შენარჩუნებასთან იმ რთულ ვითარებაში, როდესაც ქვეყნის შიდა პოლიტიკაში ძლიერი ფეოდალური დაჯგუფებები მნიშვნელოვან როლს ასრულებდნენ.## რელიგია, კულტურა და განათლება მამუკა I-ის რელიგიური, კულტურული და საგანმანათლებლო საქმიანობის შესახებ საკმარისი სანდო ცნობები არ არის შემონახული, ამიტომ ამ სფეროსთან დაკავშირებული დაუდასტურებელი ცნობები აქ არ არის შეტანილი.
მისი მმართველობის პერიოდში მნიშვნელოვანი
მოვლენები 1746 — მამუკა I იმერეთის მეფე გახდა და ალექსანდრე V ტახტიდან გადააყენა. 1746–1749 — მამუკა I იმერეთის სამეფოს მართავდა რთული პოლიტიკური დაპირისპირების პირობებში. 1749 — ალექსანდრე V ოსმალეთის დახმარებით დაბრუნდა იმერეთში და მამუკა I ტახტიდან გადააყენა.
გარდაცვალება და მემკვიდრეობა
მამუკა I-ის გარდაცვალების ზუსტი თარიღი სანდოდ დადგენილი არ არის. 1749 წელს ტახტის დაკარგვის შემდეგ იგი იმერეთის მეფედ აღარ ყოფილა. მისი მეფობა იმერეთის ისტორიაში მოკლე ეპიზოდად დარჩა, თუმცა მნიშვნელოვანი იყო იმ თვალსაზრისით, რომ კიდევ ერთხელ გამოავლინა XVIII საუკუნის იმერეთის სამეფოში არსებული პოლიტიკური არასტაბილურობა და ტახტისათვის ბრძოლის სიმწვავე.
ისტორიული მნიშვნელობა
მამუკა I-ის ისტორიული მნიშვნელობა დაკავშირებულია იმერეთის სამეფო ტახტისათვის XVIII საუკუნის შუა ხანებში მიმდინარე ბრძოლასთან. იგი მეფედ იმ პირობებში გახდა, როდესაც სამეფო ხელისუფლება ძლიერი ფეოდალური დაჯგუფებების ზეწოლის ქვეშ იმყოფებოდა.მამუკას მეფობა მხოლოდ რამდენიმე წელს გაგრძელდა. 1749 წელს ალექსანდრე V-ის ოსმალეთის მხარდაჭერით დაბრუნებამ მისი მმართველობა დაასრულა. მამუკა I-ის ისტორია განსაკუთრებით კარგად აჩვენებს იმერეთის სამეფოს იმდროინდელ პოლიტიკურ რეალობას: სამეფო ტახტის მემკვიდრეობა ხშირად იცვლებოდა შინაფეოდალური დაპირისპირების შედეგად, ხოლო საბოლოო შედეგზე მნიშვნელოვანი გავლენა ჰქონდა ოსმალეთის იმპერიის პოზიციას.
მნიშვნელოვანი თარიღები
1746 — მამუკა I იმერეთის მეფე გახდა. 1749 — ალექსანდრე V ოსმალეთის დახმარებით ტახტზე დაბრუნდა და მამუკა I-ის მეფობა დასრულდა.
მნიშვნელოვანი პიროვნებები
ალექსანდრე V — იმერეთის მეფე და მამუკა I-ის ძმა, რომელმაც 1749 წელს ტახტი დაიბრუნა. გიორგი VI — იმერეთის მეფე და მამუკა I-ის მამა. გიორგი VII — იმერეთის მეფე და მამუკა I-ის ძმა. სოლომონ I — ალექსანდრე V-ის ძე და მამუკა I-ის ძმისშვილი, რომელიც მოგვიანებით იმერეთის მეფე გახდა.
წყაროები
წყარო მალე დაემატება.