მირდატი
ახ.წ. III ს. (ტრად. ~249–265)
ისტორია და მმართველობა
მირდატი, ბაკურ I-ის ძე, ქართლის (იბერიის) მეფე იყო III საუკუნის ბოლოსა და IV საუკუნის დასაწყისში. „ქართლის ცხოვრების“ მეფეთა რიგში იგი ვაჩეს ძის, ბაკურ I-ის, შემდეგ არის დასახელებული, ხოლო მის შემდეგ ტახტზე მისი ძე ასფაგური ავიდა.
# წარმოშობა და ოჯახი
მირდატი ქართლის სამეფო დინასტიის წარმომადგენელი იყო. ქართული მატიანე მას პირდაპირ ბაკურ I-ის ძედ მოიხსენიებს. მისი შვილი იყო ასფაგური, რომელმაც მოგვიანებით ქართლის ტახტი დაიკავა.
# ტახტზე ასვლა
ბაკურ I-ის შემდეგ ქართლის მეფე მისი ძე მირდატი გახდა. „ქართლის ცხოვრება“ მას ქართლის მეფეთა რიგში ოცდამეორე მეფედ ასახელებს და აღნიშნავს, რომ მან „დაიპყრა ყოველი ივერია“ და მშვიდობიანად მეფობდა.
# მმართველობამირდატის მმართველობის შესახებ ცნობები მწირია. ქართული მატიანე მის
მეფობას მშვიდობიან მმართველობას უკავშირებს და აღნიშნავს, რომ მან მთელი ივერია დაიპყრო, რის შემდეგაც გარდაიცვალა. მისი მმართველობის კონკრეტული ადმინისტრაციული ან ეკონომიკური რეფორმების შესახებ სანდო ცნობები არ არის შემონახული.
# საგარეო პოლიტიკა და ომები
მირდატის კონკრეტული სამხედრო კამპანიებისა და საგარეო პოლიტიკური მოქმედებების შესახებ დეტალური სანდო ცნობები არ შემონახულა. ამიტომ მისთვის კონკრეტული ბრძოლების ან დიპლომატიური შეთანხმებების მიწერა ისტორიულ წყაროებს სცილდება.
# რელიგია და კულტურა
მირდატი იმ პერიოდის მეფე იყო, როდესაც ქართლი ჯერ კიდევ ქრისტიანობის სახელმწიფო რელიგიად მიღებამდე იმყოფებოდა. „ქართლის ცხოვრების“ ამ მონაკვეთში მის კონკრეტულ რელიგიურ საქმიანობაზე დეტალური ცნობები არ არის.
# გარდაცვალება და მემკვიდრეობა
მირდატის შემდეგ ქართლის ტახტზე მისი ძე ასფაგური ავიდა. ამით სამეფო ხელისუფლება კვლავ იმავე დინასტიურ ხაზში გაგრძელდა. მირდატის მმართველობის შესახებ ცნობების სიმცირის მიუხედავად, მისი ადგილი მნიშვნელოვანია ქართლის მეფეთა ქრონოლოგიურ ჯაჭვში, რადგანიგი უშუალოდ წინ უსწრებს ასფაგურს — ფარნავაზიანთა დინასტიის უკანასკნელ მეფეს ქართული ისტორიული ტრადიციის მიხედვით.
მნიშვნელოვანი თარიღები
III საუკუნის ბოლო — IV საუკუნის დასაწყისი — მირდატის მეფობის სავარაუდო პერიოდი.
მნიშვნელოვანი პიროვნებები
ბაკურ I — მირდატის მამა და მისი წინამორბედი ქართლის ტახტზე. ასფაგური — მირდატის ძე და მისი მემკვიდრე.
ისტორიული მნიშვნელობა
მირდატი ქართლის ისტორიის ერთ-ერთი ნაკლებად ცნობილი მეფეა, რომლის შესახებაც ძირითადი ცნობები მეფეთა ქრონოლოგიური ტრადიციიდან მომდინარეობს. იგი ბაკურ I-ის შემდეგ გამეფდა და მის შემდეგ ტახტზე ასფაგური ავიდა. მისი მეფობის მთავარი მნიშვნელობა სწორედ დინასტიურ უწყვეტობაში მდგომარეობს: მირდატის შემდეგ ასფაგურის გამეფებით ქართლის სამეფოს ხელისუფლება იმავე სამეფო ხაზში გაგრძელდა, ვიდრე ფარნავაზიანთა დინასტიის უკანასკნელი მეფის, ასფაგურის, ეპოქამდე.
წყაროები
წყარო მალე დაემატება.